Kennisbank › De basis van aanbesteden
Hoe enkelvoudig en meervoudig onderhands aanbesteden werkt en welke regels de Gids Proportionaliteit daarvoor geeft.
Gecontroleerd op 15-09-2026
Ligt de waarde van een opdracht onder de Europese drempel, dan kan een aanbestedende dienst kiezen voor een nationale procedure met aankondiging, openbaar of niet-openbaar, of voor een onderhandse procedure. Welke procedure bij welk bedrag hoort, staat in het inkoopbeleid van de organisatie; voor het Rijk zijn de grensbedragen vastgelegd in een circulaire. De keuze moet op objectieve criteria berusten (artikel 1.4 Aanbestedingswet 2012).
Bij enkelvoudig onderhands vraagt de dienst één bedrijf om een offerte. Bij meervoudig onderhands worden meerdere bedrijven uitgenodigd, gekozen op objectieve gronden. De Gids Proportionaliteit schrijft in voorschrift 3.4 B voor dat de dienst dan ten minste drie en ten hoogste vijf ondernemers uitnodigt. Er gelden geen vaste wettelijke termijnen en de opdracht hoeft niet openbaar te worden gepubliceerd. Kondigt een dienst een opdracht vrijwillig aan, dan gebeurt dat in ieder geval via TenderNed.
Bij meervoudig onderhands kent de dienst de uitgenodigde bedrijven meestal al. De Gids gaat daarom uit van vermoede geschiktheid: geschiktheidseisen horen er alleen bij als de dienst de geschiktheid van een of meer uitgenodigde bedrijven nog niet kent (voorschrift 3.5 C). Een wettelijke opschortende termijn na de gunningsbeslissing bestaat bij meervoudig onderhands niet; de Gids noemt uit de praktijk termijnen van 7 of 10 kalenderdagen. Voor werken onder de drempel geldt het ARW 2016, dat de nationale procedures uitschrijft, maar niet de enkelvoudig onderhandse.
Wat dit voor u betekent: onderhandse opdrachten verschijnen niet op een openbaar platform. U wordt uitgenodigd als de inkoper u kent. Zorg dat de inkopers bij overheden in uw regio weten wat u doet, voor welke opdrachten u beschikbaar bent en hoe groot uw bedrijf is. Een eerste meervoudig onderhandse uitvraag is een goede oefening: minder formaliteiten dan een Europese procedure, maar wel een echte vergelijking met drie tot vijf andere aanbieders. Vraag na afloop altijd naar de beoordeling van uw offerte.
Deze artikelen leggen uit hoe aanbesteden werkt; ze zijn geen juridisch advies. Twijfelt u bij een concrete aanbesteding, stel dan uw vraag via de nota van inlichtingen of vraag een jurist.
Vertel ons wat uw bedrijf doet; u ziet direct welke open aanbestedingen erbij passen. Gratis en zonder verplichtingen.